Uw feedback

Westerngitaren

Alles wat je wilt weten over westerngitaren

Waarom een westerngitaar?

Of je nu in de studio werkt, op het podium staat of gewoon op de bank speelt: de westerngitaar is misschien wel het bekendste begeleidingsinstrument. Ontelbare songs krijgen extra karakter door het volle, herkenbare geluid van een akoestische gitaar. In vergelijking met een elektrische gitaar is de westerngitaar bovendien hét klassieke instrument voor singer-songwriters en countrymuzikanten.

Geschiedenis van de westerngitaar

De westerngitaar gaat terug op Christian Friedrich Martin (1796 – 1873), die in 1833 van Duitsland naar de VS emigreerde en met eigen constructieve kenmerken wordt gezien als een belangrijke pionier van de westerngitaar. Hij verving de destijds gangbare darmsnaren door stalen snaren, wat zorgde voor een briljante, krachtige klank met veel projectie. In 1916 bracht Martin Guitars bovendien de populaire Dreadnought-vorm op de markt, die snel uitgroeide tot een van de meest geliefde klankkastvormen en nog altijd bij talloze gitaarmerken te vinden is. Met zijn karaktervolle, volumineuze sound is de westerngitaar een echt folkinstrument en een perfecte metgezel voor lange avonden bij het kampvuur.

Productafbeelding van de Taylor 210ce westerngitaar De westerngitaar: begeleiding van talloze wereldhits en favoriet bij singer-songwriters.

Verschillen tussen westerngitaren en klassieke gitaren

Hoewel een ongetraind oog ze soms in eerste instantie door elkaar haalt, zijn er duidelijke eigenschappen die beide akoestische gitaarsoorten van elkaar onderscheiden.

Afbeelding met een westerngitaar en een klassieke gitaar Westerngitaar en klassieke gitaar

Westerngitaren zijn altijd bespannen met stalen snaren, terwijl klassieke gitaren standaard nylonsnaren gebruiken. Omdat stalen snaren bij standaardstemming een hoge snaarspanning geven, hebben westerngitaren een stabiliserende halspen (truss rod) om de extra trekkracht op te vangen. Klassieke gitaren mogen daarentegen alleen met nylonsnaren worden bespannen, anders kunnen hals en onderdelen zoals de brug beschadigen.

Stalen snaren leveren een heldere, sprankelende klank voor stevig strumming en flatpicking, terwijl klassieke gitaren zachtere, warmere tonen geven die perfect zijn voor verfijnd fingerpicking en traditionele speeltechnieken.

Ook de toets is afgestemd op de speelstijl. Omdat de meeste westerngitaren een topkam-breedte tussen 40 en 45 mm hebben, zijn ze slanker dan klassieke gitaren. Daarnaast verschilt de radius van de toets: bij westerngitaren is die vaak licht gebogen, bij klassieke gitaren is de toets meestal vlak. Door die bolling voelen barré-akkoorden vaak makkelijker. Let bij een capo op of je een model voor een gebogen of vlakke toets nodig hebt.

Visueel verschilt – naast de klankkastvorm – ook het ontwerp van de kop: bij westerngitaren meestal gesloten, bij klassieke gitaren vaak “open”. Bovendien hebben westerngitaren doorgaans inlays op de toets om de posities te markeren en vaak ook een decoratieve uitstraling te geven.

Verschillende klankkastvormen, verschillende westerngitaar-klanken

Dreadnought

De volumineuze Dreadnought westerngitaar is enorm populair dankzij veel volume en projectie. De vorm zorgt voor een volle klank met krachtige bassen en veel presence – ideaal voor strumming en band-situaties.

Productafbeelding van de Martin Guitars D-16E Dreadnought Martin Guitars D-16E Dreadnought gitaar

000/OM

000/OM-gitaren zijn gebaseerd op afmetingen die dichter bij de klassieke gitaar liggen. Ze spelen comfortabel, zijn goed te controleren en geven een gebalanceerde klank – geliefd bij fingerstyle-spelers.

Grand Auditorium

Een Grand Auditorium gitaar lijkt qua taille op een Grand Concert, maar heeft een bredere en diepere klankkast. Dat levert een zeer gebalanceerde sound op – populair voor podium en recording.

Jumbo

Tot de grootste bouwvormen behoren Jumbo gitaren, te herkennen aan een brede onderkant en een slanke taille. Ze leveren een volle sound met sterke bassen – ideaal voor krachtig strumming.

Parlor

Parlor gitaren herken je direct aan de compacte, smalle klankkast met duidelijke taille. Ze klinken sprankelend en rijk aan boventonen – populair in folk en blues.

Productafbeelding van de Gibson '50s LG-2 Vintage Sunburst Parlor westerngitaar Gibson '50s LG-2 Vintage Sunburst Parlor

Mini

Een extra compacte variant is de mini gitaar – ideaal als reisgitaar of voor spelers met een kleinere bouw. Korte mensuur, makkelijk mee te nemen en ruimtebesparend.

Productafbeelding van de Epiphone Lil' Tex Mini westerngitaar Epiphone Lil' Tex Mini

Cutaway

Alle bouwvormen bestaan met en zonder cutaway: een uitsparing in de klankkast die extra bereik in de hoge posities geeft. Omdat er een klein deel van de klankkast wordt weggenomen, kan de akoestische resonantie bij een cutaway-model iets minder zijn dan bij een klankkast zonder uitsparing.

Cutaway op een Yamaha westerngitaar Cutaway op een Yamaha westerngitaar

De invloed van toonhout op de klank van een gitaar

In de video: Peter Maffay speelt de Fame Koa Deluxe

Naast de klankkastvorm heeft ook de keuze van het hout grote invloed op het geluid. Voor bovenbladen van hoogwaardige westerngitaren wordt vaak kwartiers gezaagd sparrenhout gebruikt. Ceder klinkt doorgaans wat warmer en levert complexe boventonen, terwijl mahonie vaak een warme, meer gefocuste klank geeft met minder boventonen.

Ook exotische houtsoorten worden steeds vaker toegepast. Taylor Guitars bouwt bijvoorbeeld het GS Mini-e met een bovenblad van koa. Fame presenteert daarnaast de volledig uit koa gemaakte Koa Deluxe én de voordeligere Koa Standard.

Zijkanten en achterblad bestaan vaak uit mahonie, palisander, ceder of esdoorn. De gitaarhals is meestal van mahonie of esdoorn en biedt de nodige stabiliteit. Veelgebruikte materialen voor de toets zijn palisander en ebbenhout – dat laatste is geliefd om bespeelbaarheid en looks, maar staat door schaarste extra in de spotlight bij duurzame inkoop.

In de video: Jule legt uit … gitaarhout

12-snarig: westerngitaren met een extra dikke sound

Wie op zoek is naar een extra krachtige, brede klank zit goed met een 12-snarige gitaar. Hierbij hebben de E-, A-, D- en G-snaar een extra octaafsnaar, terwijl de B- en hoge E-snaar een extra unisono snaar krijgen. Door de verdubbeling ontstaat een volle, chorus-achtige sound die perfect is voor stevig strumming.

Westerngitaren voor linkshandigen

Ook linkshandigen hebben volop keuze. Veel westerngitaren voor linkshandigen zijn verkrijgbaar in verschillende bouwvormen, met en zonder cutaway en met diverse houtcombinaties.

Takamine GD30CE Natural Lefthand westerngitaar voor linkshandigen Linkshandige gitaren bieden ook linkshandigen veel speelcomfort

Gelamineerd bovenblad, massief bovenblad of volledig massief?

Vooral beginners vragen zich af wat deze termen betekenen, omdat de verschillende bouwmethodes duidelijk terug te zien zijn in de prijs. Als vuistregel geldt: hoe meer massief hout, hoe vrijer het instrument kan resoneren – en hoe complexer de klank vaak wordt.

Voor beginners zijn gitaren met een gelamineerd bovenblad vaak een goede keuze: betaalbaar, stevig en ideaal om mee te starten. Gelamineerde bovenbladen klinken gemiddeld iets minder open en iets zachter, maar goed gebouwde instrumenten kunnen dat uitstekend compenseren.

Ook gevorderden kiezen geregeld voor gelamineerde gitaren, omdat ze minder gevoelig zijn voor schommelingen in temperatuur en luchtvochtigheid – perfect als reisgitaar of voor buiten.

In het middensegment zie je vaak massieve bovenbladen. Die resoneren vrijer en geven meestal meer dynamiek, projectie en volume – vooral merkbaar op het podium.

Volledig massieve gitaren zijn interessant voor professioneel gebruik en ontwikkelen vaak een nog rijkere klank naarmate ze ouder worden. Hoogwaardige bovenbladen herken je vaak aan gelijkmatige, dicht op elkaar staande jaarringen.

Pickup voor podium of studio

Wil je je westerngitaar ook live of in de studio gebruiken, dan is een pickup erg handig. Een pickupsysteem maakt een directe, vaak feedback-arme geluidsweergave mogelijk – zonder gedoe met microfoonplaatsing. Praktisch is het om een gitaar te kiezen met een ingebouwd systeem. Veel modellen hebben bovendien een pickup met geïntegreerde tuner.

 
Preamp van de Ibanez AEWC11-DVS westerngitaar De Ibanez AEWC11-DVS preamp met volume, 3-band EQ, phase-schakelaar en tuner.
 
Fishman Sonitone undersaddle pickup voor westerngitaar Fishman Sonitone Undersaddle Pickup: discreet gemonteerd bij het klankgat.
 

Gitaar leren: betaalbare westerngitaren voor beginners

Je eerste westerngitaar hoeft niet duur te zijn. Veel betaalbare modellen zijn er ook als set – vaak inclusief gigbag, tuner en standaard. Zo kun je meteen starten met complete uitrusting.

Epiphone DR-100 Vintage Sunburst beginnersset met gitaar, tuner, gigbag en standaard De Epiphone DR-100 Vintage Sunburst set met gitaar, tuner, gigbag en standaard bevat alles voor een vliegende start.

Westerngitaren – Veelgestelde vragen (FAQ)

Welke westerngitaar past bij mijn speelstijl?

Voor strumming en band-situaties zijn Dreadnought- en Jumbo-modellen populair. Voor fingerstyle bieden 000/OM en Grand Auditorium vaak een gebalanceerde klank en veel speelcomfort.

Wat is beter: massief bovenblad of gelamineerd bovenblad?

Een massief bovenblad resoneert meestal vrijer en klinkt dynamischer. Gelamineerde bovenbladen zijn robuuster en vaak voordeliger – ideaal voor beginners of als reisgitaar.

Welke klankkastvorm klinkt het meest basrijk?

Meestal leveren Dreadnought- en Jumbo-gitaren de stevigste bassen en veel volume – perfect voor krachtig strumming.

Welke topkam-breedte is prettig?

Veel westerngitaren zitten rond 40–45 mm. Smallere topkammen voelen vaak sneller voor akkoorden, bredere topkammen kunnen comfortabeler zijn voor fingerstyle.

Is een cutaway de moeite waard?

Als je vaak in hoge posities speelt, is een cutaway erg praktisch. Qua klank kan een klankkast zonder cutaway iets meer resonantie bieden.

Heb ik een pickup nodig voor live-optredens?

Voor live is een pickup heel zinvol, omdat je een directe en vaak feedback-armere versterking krijgt. Veel westerngitaren worden al geleverd met pickup en preamp.

Is een 12-snarige gitaar ook geschikt voor beginners?

De klank is indrukwekkend, maar spelen en stemmen vraagt meer kracht en geduld. Veel spelers starten met een 6-snarige gitaar en stappen later over op een 12-snarige als aanvulling.

Zijn er goede westerngitaren voor linkshandigen?

Ja – veel merken bieden linkshandige modellen in gangbare klankkastvormen. Qua klank doen ze meestal niet onder voor rechtshandige versies.

Welke toonhoutsoorten klinken warmer?

Mahonie klinkt vaak warm en gefocust, ceder geeft een warme en boventoonrijke respons. Spar klinkt meestal helderder en heeft veel definitie.

Welke westerngitaar is goed als beginnersset?

Beginnerssets zijn handig omdat accessoires zoals gigbag, tuner en standaard direct inbegrepen zijn – ideaal om meteen te beginnen.

▲ Terug naar de inhoudsopgave